terug

Berlage Zaal (Beurs van Berlage)

Berlage Zaal (Beurs van Berlage)

Eerste etage (Vergaderzaal Kamer van Koophandel en Fabrieken)

Wie deze rijk gedecoreerde zaal nu betreedt, moet zich realiseren dat het vanaf de oplevering in 1903, ruim 7 jaar geduurd heeft voordat de ruimte goed ingericht was. Een eerste tegenvaller vond plaats kort na de opening. Een opkoper had de Amsterdamse jeugd gevraagd om de glas in lood ramen in te gooien om zo het lood te gelde te maken. De reparaties kostten uiteindelijk 500 gulden.

Ook bleek in deze ruimte de akoestiek een groot probleem te zijn en begon de grote ronde boog, door de verzakkingen, scheuren te vertonen. De boog werd in 1909 vervangen door drie kleinere bogen en ook moest het plafond verlaagd worden opdat de trekstangen aan het oog onttrokken konden worden. Er werd lambrizering aangebracht en de muren werden gestoffeerd.

Al met al duurde het tot 1910 voordat de ruimte in gebruik kon worden genomen als vergaderzaal. De opzet was dat de tafels in rechthoekige vorm rondom het tapijt werden opgesteld, zodat het Amsterdamse wapen in het midden zichtbaar was. In de hoeken van het tapijt is de staf van Mercurius (god van de handel) gestileerd weergegeven.

De Kamer van Koophandel en Fabrieken nam in die tijd overigens een belangrijke rol in het economisch leven in. De economie was grotendeels regionaal georiƫnteerd en de lokale Kamers van Koophandel en Fabrieken fungeerden als een antenne voor de markt. Zo riepen zij al in 1904 in een verzamelde vergadering op tot de oprichting van een girodienst bij de Postkantoren, naar buitenlands voorbeeld. Het zou uiteindelijk tot 1918 duren voor die er in Nederland kwam.

Naast de functie als vergaderzaal was voorzien dat deze ruimte ook een officiƫle ontvangstruimte voor de gemeente zou zijn. Daarom was een verhoging gemaakt waarop door Berlage ontworpen stoelen stonden met het gemeentewapen erin.

In feite was de zaal de kroon op het werk van Berlage. Daarbij pastte het imposante glas in lood raam. De bovenrij toont naast de personificaties van de planeten en de maan de deugden van Amsterdam: Eendracht, Macht, Sterkte, Goed Recht, Vreugde, Kennis en Matigheid

Daaronder zijn de morgen, de handel, de industrie en de avond gekoppeld aan de oosten-, zuiden- noorden- en westenwind. In het midden zien we de stedemaagd Amsterdam, en naast haar Vrijheid en Gezondheid.

In de onderste rij worden vervolgens verschillende Oceanen en scheepvaart getoond: Indische Oceaan, Kasteel der Vrijheid-Vissersvaart-Vrachtvaart, Rijnstroom, Y en Amstel, Noordzee, Driftig Eyckenhuis-Ontdekkingsvaart-Spelevaart, Atlantische Oceaan.

Bock et. al, De inrichting van de Beurs van Berlage, Zwolle, 1996; Oznowics, Amsterdam uit Naatjes tijd, Amsterdam, 1961; Foto: Stadsarchief Amsterdam

Info ReactiesFoto's Streetview