terug

Haarlemsche Melkinrichting Hartelus

Kruisweg 70, Haarlem

Inleiding

Voormalige 'HAARLEMSCHE MELKINRICHTING HARTELUST' gebouwd in 1902 naar ontwerp van architect Jacob van den Ban.

Het pand, dat is gelegen op de hoek Kruisweg/Parklaan, vertoont invloeden van de Jugendstil en het Berlagianisme en is in 1918 verbouwd tot kantoor voor de 'Tweede Hollandsche Maatschappij van Levensverzekering'. Bij die gelegenheid werd het pand, dat oorspronkelijk twee bouwlagen met een kapverdieping hoog was, verhoogd met een extra bouwlaag. Deze derde bouwlaag sloot qua gevelindeling en detaillering aan bij de reeds bestaande gevelcompositie. Ook op andere punten werd het pand in 1918 enigszins gewijzigd. Zo kwam er onder meer aan de Parklaan-zijde nog een topgevel bij en werden er drie deurpartijen op de begane grond gewijzigd in vensters.


Omschrijving

Het pand, omvattende drie bouwlagen en een kapverdieping op rechthoekig grondplan, is opgetrokken in heldere okergele verblendsteen op een hardstenen plint. De gevels zijn vlak, zonder risalerende delen.

De brede, meerdelige, houten vensters op de begane grond zijn met hardsteen omlijst. Op de begane grond is de hoek tussen de gevels aan de Parklaan en de Kruisweg afgeschuind. In dit schuine vlak bevindt zich een kleiner houten raam. Daarboven kraagt de gevel uit door middel van hardstenen blokken, zodat er vanaf de eerste verdieping alhier een rechte hoek wordt gevormd. Banden van hardsteen versieren het begane grondvlak van de gevel. De entreepartij aan de Kruisweg is eveneens rondom rijk gedecoreerd met hardsteen. Boven alle kozijnen op de begane grond bevindt zich in het midden een sluitsteen versierd met een gestileerd bloemmotief. De segmentboogvormige bovenlichten van de vensters bevatten alle een eenvoudige glas-in-lood vulling. De cordonlijsten zijn van kunststeen.

Op de eerste en tweede verdieping bevinden zich rechthoekige vensters van verschillende breedten. De houten schuiframen van de verdiepingen worden afgesloten door zandstenen architraven met een toogmotief. Ook hier bevinden zich tussen het metselwerk decoratieve elementen in de vorm van banden en vulstukken. Tussen de eerste en de tweede verdieping en onder enkele topgevels bevinden zich brede wit gepleisterde banden, waarop in het zwart een tekst is aangebracht verwijzend naar de in 1918 verkregen functie van verzekeringskantoor. Zowel aan de Parklaan-zijde als aan de Kruisweg-zijde staat er in de banden onder de topgevels 'TWEEDE HOLLANDSCHE' en in de banden tussen de eerste en tweede verdieping 'MAATSCHA...

Bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed/rijksmonumenten.info

 
Info  Reacties Afbeeldingen Streetview